Ronde 2: “Wat is een mens zonder ventiel…” 2


Ach, was ist ein Mensch ohne Ventil?

"De hoogste graad van moed is hoogmoed." (Multatuli)

RONDEVERSLAG | Bij één van de partijen in de tweede ronde moest ik denken aan een uitspraak die de Duitse schaakmeester Siegbert Tarrasch (Breslau, 5 maart 1862 - München, 7 februari 1934) placht te doen als hij, om combinaties met mat op de onderste rij te voorkomen, een zet als h6 of h3 deed. Hij zei dan: "Ach, was ist ein Mensch ohne Ventil..."

Die uitspraak was van toepassing bij een zet in de partij tussen Wim Platje en Willem Weerdesteijn. Willem speelde toen de partij al gevorderd was toch maar 28...h6 en gaf daarbij aan dat het nu toch wel hoog tijd werd om iets aan eventuele matcombinaties naar de onderste rij te gaan doen. Het scheelde Wim in ieder geval een deel van het rekenwerk.

Een andere partij deed me eveneens aan een anekdote denken en die ga ik, uitgaande van het gezegde "iemand een lesje leren" hier vertellen:

Tijdens een tocht per oceaanstomer over de Atlantische Oceaan bleef Emanuel Lasker, wereldkampioen schaken van 1894 tot 1921, bij een tafeltje staan waar een medepassagier op een schaakbord een probleemstelling bestudeerde. Die keek op en vroeg: "Schaakt u ook?" "Ach, af en toe", antwoordde Lasker en hij wilde al doorlopen, want afgezien van serieuze toernooipartijen speelde hij inderdaad niet eens zo graag.

"Zullen we eens een partij proberen?", vroeg de schaker. En toen hij zag dat Lasker aarzelde, voegde hij er enigszins zelfingenomen aan toe: "Ik speel behoorlijk sterk, zelfs meer dan behoorlijk sterk mag ik wel zeggen, maar dat compenseren we dan gewoon doordat ik u een dame voorgeef." Hij was ondertussen al begonnen de stukken in de beginstand te zetten. De man was klaarblijkelijk iemand die het gewend was om niet tegengesproken te worden. "Als een dame voorgeven te veel is, dan geef ik u in een volgende partij een toren voor, daarna een loper, enzovoorts tot we met een gelijk aantal stukken beginnen. Nou dat kunt u nu eigenlijk niet meer weigeren nietwaar...?"

"Goed dan", gaf Lasker in eerste instantie met lichte tegenzin en enigszins schoorvoetend toe, maar direct daarna rijpte er tussen de talloze schaakstellingen in zijn brein een plannetje dat hij, terwijl er een vage glimlach rond zijn mondhoeken speelde, toen ook maar meteen ten uitvoer bracht.

Hij liet zijn tegenstander de eerste partij gemakkelijk winnen en zonder argwaan te wekken verloor hij ook de tweede, maar deze keer moest Laskers opponent daar, met een dame meer(!), wel behoorlijk wat moeite voor doen. Aan het eind van de tweede partij zei Lasker met een uiterst serieuze gelaatsuitdrukking: "Weet u, Het lijkt me dat het spelen zonder dame voor u zo zijn voordelen heeft. De koning kan zich in zo'n omgeving veel vrijer bewegen zonder maar steeds door die lastige dame gehinderd te worden. Weet u, ik zou ook graag eens een partij zonder dame spelen. Kom, laten we de rollen eens omkeren, dan breng ik het er vast een stuk beter vanaf."

"Maar dat is toch krankzinnig!" lachte de ander. "U wilt tegen mij spelen zonder dame! Nee, dat is werkelijk te ridicuul voor woorden!" Maar Lasker hield voet bij stuk. Schouderophalend en inwendig mopperend over zoveel domheid gaf de blaaskaak tenslotte toe...

Ze speelden en natuurlijk was het nu Lasker die de partij won, zonder dame. "Nou ja," reageerde de verliezer, "ik heb het verknald en u onderschat. Nu een partij onder gelijke voorwaarden." "Nee, nee, absoluut niet", protesteerde Lasker, "ik geef u weer de dame voor, dat beviel me namelijk uitstekend." Weer won hij en ook een volgende partij zegevierde hij zonder ook maar het kleinste probleem. Zijn tegenstander was nu totaal van de kaart en hapte van ontsteltenis naar adem. "Kom," zei Lasker laconiek, "ik moest maar eens gaan. En als ik u een goede raad mag geven... Geef nooit iemand een dame voorsprong. Ze gaan er doorgaans alleen maar sterker door schaken..." Verbluft staarde de schaker Lasker na, die met een klein huppeltje in zijn pas zachtjes fluitend om een hoek verdween.

Pas later ontdekte hij, nieuwsgierig geworden, op de passagierslijst de naam van zijn illustere opponent.

Emanuel Lasker (1868-1941)

 

Volle parkeergarage

 
De partij tussen Pearl Uyttenhove (wit) en Koos van Dalen begon curieus, ontwikkelde zich eigenaardig en eindigde verbazingwekkend. Het was een geweigerd koningsgambiet, waarin Pearl al direct een pion weggaf, maar het kan ook een mislukt pionoffer zijn geweest. Het gevolg was dat Koos de kans kreeg om al na acht zetten winnend voordeel te behalen, maar de winst was niet zo eenvoudig te vinden. Een tikje zelfingenomen negeerde Pearl de zwarte dreigingen en dacht via een schijnoffer op f7 een pion terug te winnen. Dat was wel zo, maar de resterende stelling was totaal verloren. Koos kon zich zelfs permitteren een toren op a8 door een paard te laten slaan, want wit had met de toren op a1, het paard op b1 en de loper op c1 nog een volle parkeergarage. Maar zie, na twintig zetten kwam Pearl ineens op winst te staan. 21.f5 was winnend, maar het gespeelde 21.Pxd5 gaf alle voordeel weer aan zwart. Koos miste nog een mat in twee, maar toen hij door een paardvork de dame van Pearl arresteerde vond Pearl het wel genoeg. De uitslag is wellicht een kleine sensatie, tevens misschien ook een lesje... Koos van Dalen is hierdoor de nieuwe leider in het klassement van De Willige Dame. Dat dan weer toevallug wel....! (Pearl Uyttenhove - Koos van Dalen 0−1)

Pearl Uyttenhove en Koos van Dalen 21-09-2021 (Foto: Cor Paans)

Pearl Uyttenhove en Koos van Dalen 21-09-2021

 

Schaakbalopening

 
Gijs van Willigen meldde zich als vrijwilliger om het als "de oneven speler" op te nemen tegen de onvolprezen meervoudig gespleten persoonlijkheid die Willie Damen is. Gijs koos de zwarte stukken. Aan de eerste zet van Willie, 1.c4 dacht jullie verslaggever te zien dat het de voorzitter zelf was die het schaakbal opende. Cor speelt namelijk altijd 1.c4. Het bleek echter achteraf dat de eerste zet door John gedaan was, die zich had kennelijk goed had voorbereid op zijn partij tegen Cor, die zoals we weten altijd opent met 1.c4. Na de opening stond er een evenwichtige stelling op het bord. In het middenspel veroverde Willie een pion, maar hij/zij maakte geen gebruik van een paar goede mogelijkheden. Een misrekening van Gijs kostte hem na een zet of 37 een stuk en na een lange zit, waarin wit twee maal een pion promoveerde gaf Gijs op zet 60 op. (Willie Damen - Gijs van Willigen 1−0).

▲ Dick Korteland (l) doet een 'Willie Damenzet' tegen Gijs van Willigen 21-09-2021 (Foto: Cor Paans)

Dick Korteland (l) doet een 'Willie Damenzet' tegen Gijs van Willigen 21-09-2021

 

Rauzen met de Richter

 
De Richter-Rauzervariant van het Siciliaans kwam op het bord bij Wim Platje (wit) tegen Willem Weerdesteijn. Beide spelers waren voortdurend bezig om elke mogelijke vijandelijke activiteit in de kiem te smoren. Dat kostte veel moeite en het werd dan ook een zware partij die maar niet los wilde komen. Op de twintigste zet miste Wim een gemakkelijkere weg naar remise dan op het bord kwam. Zetten lang draaide het om het al of niet promoveren van de zwarte a-pion, maar door inventief verdedigen bleef er tenslotte een stelling over die ook de computers pot-remise vonden. (Wim Platje - Willem Weerdesteijn ½−½)

Wim Platje 21-09-2021 (Foto: Cor Paans)

Wim Platje 21-09-2021

 

Piontekort

 
Kampioen Hans Nunnikhoven trof in zijn eerste partij van deze competitie Ruben Schilt die 1.e4 beantwoordde met 1.e6. Nu is het Frans voor zwart lang geen gemakkelijke opening, maar bovendien heeft Hans heeft hem zelf ook op zijn repertoire staan. Dat voorspelde dus weinig goeds voor Ruben. In de doorschuifvariant gaat het ook om zwarte druk op d4 en daar paste Rubens 4...c4 eigenlijk niet bij. Het ging even helemaal mis op de damevleugel en Ruben leverde twee pionnen in. Toen het er drie geworden waren en je wel van een schrijnend pionnentekort kon gaan spreken, en er voortdurend stukken werden geruild ging de voorsprong van Hans natuurlijk steeds zwaarder wegen. Op den duur zouden pionnen van Hans onvermijdelijk gaan promoveren en dus hield de zich kranig verwerende Ruben het toen voor gezien. (Hans Nunnikhoven - Ruben Schilt 1−0)

Hans Nunnikhoven 21-09-2021 (Foto: Cor Paans)

Hans Nunnikhoven 21-09-2021

 

Beter een half ei...

 
Dick Korteland (wit) en Fons Claessen speelden een damepion-opening, waarin Dick weliswaar beter uit de opening kwam, maar dat niet tot uitdrukking kon brengen in het directe vervolg. In het middenspel sloeg de succeswijzer om en begon naar de zwarte stelling te wijzen. Een geweldige kans op de overwinning zag Fons niet en toen hij even later een uitstekende winststelling kreeg bood hij remise aan. Dick zal er zich wellicht over verbaasd hebben.
Commentaar van Fons: "Ik kwam gedrongen te staan na de opening. Ik had al een paar keer bijna een stuk weggeven, vandaar dat ik remise aanbood. Zwart heeft wel mogelijkheden en heeft wel een veel betere stelling, maar win het maar eens..." (Dick Korteland - Fons Claessen ½−½)

Van de partij tussen Cor Paans en John van Waardenberg, de nummer één tegen de nummer twee van de ranglijst, is helaas geen notatie ontvangen, gestolen, gevraagd of anderszins ontvangen. Wat ik in het voorbijgaan wel heb gezien was een zware strijd, waarin John tot het uiterste in een eindspel met ieder een toren, een (ongelijke) loper en een handvol pionnen bleef proberen om een pionpromotie van zijn vrijpion af te dwingen. Ondanks de sterk geslonken tijd hield Cor het hoofd koel en kon John er niet doorheen komen. Met beiden nog enkele minuten op de klok en tegen 12:00 uur bood John de remise aan, waar Cor zo hard voor had moeten vechten. (Cor Paans - John van Waardenberg ½−½)

 

John van Waardenberg 21-09-2021 (Foto: Cor Paans)

John van Waardenberg 21-09-2021


De nieuwe ranglijst en een overzicht van de uitslagen vind je via "Intern" ⇒ "Ranglijst".
Alle foto's van deze ronde kun je zien bij "Intern" ⇒ "Foto's".
Reacties zijn altijd welkom. Plaats ze helemaal onderaan bij "Een reactie plaatsen". Je e-mailadres wordt niet zichtbaar bij de publicatie.

© Wim Platje 22-09-2021 19:01

Koos van Dalen na twee ronden aan de leiding



Een reactie plaatsen

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

2 gedachten over “
Ronde 2: “Wat is een mens zonder ventiel…””

  • Hans

    Het is een geweldig gezicht natuurlijk dat KOOS VAN DALEN nu de koploper is…. Dit hoort in het geschiedenisboek! Ik herinner me dat dit pakweg vijftien jaar geleden ook eens gebeurde. Een speler die toen elke keer onderop stond, had na enkele rondes de eerste plek veroverd. In Visser werd toen aan de bar gevraagd of wellicht de ranglijst niet was omgedraaid, maar de stand was zo wel uit de computer gerold.
    Bij Groothoofd stond na wat meer rondes in het verleden Wemmers Sr. even ruim boven zijn zoon Xander, die inmiddels Internationaal Meester is. Pa legde, nadat de ranglijst bekend was, bij het ontbijt in de vroege ochtend de stand met Sr. voor Jr. naast zijn bord. De vrijdag daarna werd de nieuwe ronde omgeroepen. Wemmers Sr. werd toen, eenmalig, hoger ingedeeld dan zijn zoon. Later ontstond het gezegde als het om de stand ging: “vWemmers? Welke Wemmers?” Bij De Willige Dame is het helder: We hebben maar één KOOS VAN DALEN die graag van een offertje houdt. Overigens: hij versloeg ook eens een speler, die daarna clubkampioen werd. Zet hem op KOOS..!!