RECENTE AANWINSTEN (3)
IN DE VERZAMELING SCHAAKBOEKEN

 

17.02.09 Tijdschrift van den Nederlandschen Schaakbond 1922

01.09.08 A Picture History of Chess

 

op deze site meer schaak- en ander nieuws: www.tomsschaakboeken.nl

 

 

Tijdschrift van den

Nederlandschen Schaakbond

Dertigste Jaargang  1922

 

17.02.09

Deze rubriek hulde zich het laatste halfjaar in een verpletterende stilte. Niet dat er geen nieuwe aanwinsten waren, integendeel, er zijn misschien wat minder boeken bijgekomen dan gewoonlijk, maar de hoeveelheid tijdschriften en toernooibulletins is behoorlijk gegroeid. Ik hoop op een gelegen moment aandacht te geven aan een van de Russische bulletins van schaakgebeurtenissen in de jaren ’50 en ’60. Maar eerst een jaargang van het T vd NSB.

 

Hoe kan ik het treffen. Negen van de tien keer vind je niets, maar in december ging ik met mijn vrouw mee naar een beurs, waar vooral aardewerk en retro-objecten haar jachtterrein vormden. Ik werd overgehaald door de aankondiging dat er ook enkele boekenkramen zouden zijn.

 

Speurend langs de uitstallingen van hooguit tien verkopers viel het aanbod tegen. Ik kocht niets en vergezelde mijn vrouw voor de rest van de dag langs de curiosa. Aan het eind van de middag, alvorens de zaal te verlaten, wilde ik nog één keer langs de boeken. Ik vond weer niets van mijn gading en vroeg ten slotte aan een dame achter een van de kramen: “Hebt u ook schaakboeken?” “Ja” was het korte en duidelijke antwoord en zij toverde een stapel ingebonden tijdschriften boven tafel waaraan niets kon verraden dat het hier om schaakboeken ging.

 

Jaargangen

Liefst 9 jaargangen van het mooie Tijdschrift van den Nederlandschen Schaakbond verwisselden van eigenaar. Het betrof jaargangen uit de jaren twintig en een tweetal uit de dertiger jaren.

In de meeste is Weenink al actief als redacteur. Onovertroffen, deskundig en enthousiast, schrijft hij over problemen en problemisten.

 

In de jaargang 1922 komen de toernooien te Pistyan en Teplitz-Schönau aan de orde, met nog een staartje partijen van “Scheveningen”, is Mr A. Rueb de eindspelredacteur en zijn veel partijen uit nationale en internationale wedstrijden opgenomen.

 

V.A.S. en boottocht

Het beroemde V.A.S. uit Amsterdam viert haar 100-jarig bestaan. Naast de officiële herdenkingen is er een boottocht georganiseerd. Het verslag ervan vdoor de secretaris J.L. Kersten is een tijddocument.

 

 

De boottocht bij het 100-jarig bestaan van het V.A.S.

 

Op Zondag 3 September had, begunstigd door zeer fraai zomerweder, een welges;laagde boottocht plaats van ± 100 leden en hunne introduce’s aan boord van het stoomschip “Dr. Emanuel Lasker”. De tocht ging langs de Vecht naar Breukelen en van daar langs het Merwede-kanaal terug. Op de heenreis gaf onze nationale kampioen een simultaan séance, waaraan 29 spelers deelnamen. In 3½ uur tijds was het resultaat +20 -4 =5. Winnaars de heeren D. Groen (Delft), Mr. S. Groen (Berg op Zoom), J.H. Kersten (V.A.S.) en H. Meyer (Batavia). Remise maakten J. Addicks, W. de Bruyn (D.D.), Justus Meyer, D.C.W. Spaans en E. Weinstein (Berlijn).

 

(Volgt de partij M. Euwe – J.L. Kersten uit de simultaanseance; zie onder dit artikel.)

 

Op den terugweg werd een gongwedstrijd gehouden, waaraan 46 spelers van de partij waren. In de hoofdgroep van 20 spelers bleven ten slotte over Schelfhout, Straat en W. de Bruyn, die na onderlingen kamp in bovengenoemde volgorde uitkwamen. Schelfhout won daarmee een zilveren door Mr. M. Levenbach, uitgeloofd zeilschip.

 

In de tweede groep van 22 spelers won M. Iljas, de Menangkabausche kampioen, den eersten prijs; W. Euwe den tweeden prijs. In de damesgroep kwamen de dames A. Euwe en G. Wiersma gelijk 1 en 2 uit.

Het dient nauwelijks gezegd dat onder de uitnemende leiding van de heeren A.S. Beekman, M. Euwe en J. Weltevreede, die alles voorbereid hadden, geen wanklank gehoord werd.

 

Van de lezing van den ondervoorzitter over het 100jarig bestaan van het Genootschap kwam niets: er was namelijk niemand die het geloofde.

 

M.  Euwe – J. L.  Kersten     [C45]
Simultaan Boottocht 100 jaar VAS, 03.09.1922 [JLK]

 

                   1.e2-e4  e7-e5

                   2.Pg1-f3 Pb8-c6

                   3.d2-d4  e5xd4

                   4.Pf3xd4 Lf8-c5

                   5.Lc1-e3 Dd8-f6

                   6.c2-c3  Pg8-e7

                   7.Lf1-e2 d7-d5

                   8.Pd4xc6 Diagram

 

Zwart: K.L. Kersten

 

 

Wit: Dr. M. Euwe simultaan

 

                   8. ...   Lc5xe3

                   9.f2xe3  Df6-h4+

                  10.g2-g3  Dh4xe4

                  11.0-0    De4xe3+

                  12.Kg1-h1 b7xc6

                  13.Tf1-f3 De3-h6

                  14.Pb1-d2 0-0

                  15.Pd2-b3 Lc8-g4

                  16.Tf3-f2 Dh6-e3

                  17.Dd1-f1 Lg4-h3

                  18.Df1-g1 Pe7-f5

                  19.Le2-f3 Ta8-e8 Diagram

 

Zwart: J.L. Kersten

 

 

Dr. M. Euwe Simultaan

 

                  20.g3-g4? Pf5-h4

                  21.Dg1-g3 De3-e1+

                  22.Dg3-g1 Ph4xf3

                  23.Tf2xf3 De1-e4

                  24.Pb3-d2 Lh3xg4

                  0-1

tvb

 

Tijdschrift van den Nederlandschen Schaakbond

Dertigste Jaargang 1922

Drukkerij Sinte-Katharina, Brugge-België

(in handschrift vermeld Hilversumsch Schaakgenootschap)

 

A Picture History of Chess

 

01.09.08

 

Gisteren waren we. Ank en ik, weer eens op de jaarlijkse Tilburgse boekenmarkt met de mooie titel Boeken rond het paleis. Altijd gezellig met terrasjes naast de kramen. We werden ontvangen met hevig en – het moet gezegd – welluidend klokgelui. Was dit een welkom van de pastoor die al eens op de vingers getikt is wegens overmatig gebeier?

Dit jaar was er veel literatuur en vooral kunst. Prachtige werken over pré-columbiaanse en andere oude culturen. En Brabantia natuurlijk; geen dorp of het heeft een liefdevolle beschrijving.

 

Maar voor schaakboeken ga je niet naar Tilburg. Die ervaring had ik al eerder opgedaan. Een echte specialist is er niet te vinden en wat de andere standhouders te bieden hebben is marginaal.

Niettemin trof ik bij de eerste kraam het werkje van Landau “Hoe men niet moet schaken?” aan. De prijs was echter van dien aard dat ik het liet liggen waar het lag; er zijn ten slotte grenzen.

 

Veel boeiends trok mijn oog voorbij: “Nederlandse passagiersschepen”,

een dagboek van een adellijke familie in Berlijn (39-45), een fraai werk over Kokoschka, enz., enz. Sterk als ik tracht te zijn liep ik deze verleidingen voorbij op zoek naar toch een aardige schaakvondst.

 

Tot mijn grote verrassing vond ik bijna aan het einde iets van mijn gading. Eerst een onooglijk toernooiboekje – dat volgens de titelpagina toch het officiële is – over het 8ste Interzonaaltoernooi te Palma de Mallorca 1970. Je weet wel, waar Fischer zijn verbluffende opmars naar de wereldtitel begon.

 

Maar de allerlaatste kraam had – Ank wenkte me al van verre - mooi in het zicht een niet voorbij te lopen curiositeit:

 

A Picture History of Chess

 

Helemaal niet zo’n oud boek want het is pas in 1981 verschenen. Dit keer geen reprint, maar een origineel Dover-boek.

Het geeft exact wat de titel belooft: foto’s, foto’s en nog eens foto’s.

 

Bij iedere afbeelding is een soms uitvoerige toelichting geplaatst.

Op pag. 9 (nr. 11 en 12) zien we de titelpagina en een tekstpagina van het Spaanse “Recepcion de Amores e Arte de Axedres” van Lucena.

Philidor, McDonnell, Morphy, en vele anderen zijn met een portret vertegenwoordigd.

 

Bijzonder mooi zijn ook de groepsfoto’s ter gelegenheid van toernooien. Foto 50 geeft “A remarkable group portrait, taken in London 1873, of the chess elite of this era.”

Nr. 75 is het portret van William Norwood Potter aan wie op deze site

aandacht is geschonken in Recente aanwinsten 1 bij de bespreking van “The potter memorial by Ken Messere.”

 

Een mooi plaatje is er van het gezelschap dat in Mährisch-Ostrau in 1923 de deelnemerslijst vormde. Met midden achter de tafel de reuzen Bogoljubow, Lasker en Tarrasch. Helemaal rechts zit een wat slungelachtige jongeman: Euwe.

 

Indrukwekkend is de jonge Capablanca tijdens zijn beroemde winstpartij tegen Lasker in St. Petersburg, 1914.

Schuin van achteren zie je hem rechtop zittend met zijn zelfbewuste en knappe profiel tegenover Lasker, voorover gebogen, het hoofd met de handen ondersteunend. (nr. 153)

 

Uit de vooroorlogse periode stammen o.a. ook de foto’s van Edward Colle, Miss Menchik, Carlos Torre, en drie prachtige foto’s van Euwe, de zetten bijna letterlijk uit het hoofd persend, tijdens de WK-match tegen Aljechin, 1935.

 

Uit recenter tijd wat bekendere en onbekende foto’s van Smyslow, Geller, Spassky, Gaprindashvilli, een mooie van Walther Brown, Fischer. De voorlaatste – nr. 294 – is van een jonge Karpov.

 

Beslist een aanwinst die ik nog vaak zal raadplegen.

 

Tom van Bokhoven

 

A Picture History of Chess

Samensteller Fred Wilson

Dover Publications, Inc.  New York, 1981

 

www.tomsschaakboeken.nl