Dodenherdenking

 

en Psalm 43

 

 

-      Eenheid in verscheidenheid kenmerkt het samen leven

-      Indrukwekkende 4 mei herdenking in Wilhelminakerk

-      Laatste nieuws

-      Inventarisatie deelnemende kerken en gemeenten

 

meer schaak- en ander nieuws op www.tomsschaakboeken.nl

 

 

Indrukwekkende 4 mei herdenking

in Wilhelminakerk

 

04.05.08

Burgemeester Bandell benadrukte in zijn openingswoord de Eenheid in Verscheidenheid die deze bijeenkomst kenmerkt. Eenheid in verscheidenheid in de samenleving én in de Dordtse kerkelijke gemeenschap. Deze gelukkige omstandigheid wordt gedragen door art. 1 van de Grondwet en mogelijk gemaakt door allen die werk maken van dit artikel en hem in praktijk brengen.

 

    

V.l.n.r. Burgemeester Bandell spreekt het openingswoord, Ard Verkerke de prachtige tenor in de Cantate, en Piet van Huizen met kleindochter Vera Schop in de gezamenlijke voordracht van het Veteranengedicht.

 

Andere elementen in deze mooie bijeenkomst vormden het Veteranen-gedicht, voorgedragen door Piet van Huizen en zijn kleindochter Vera Schop, het Lied der achttien dooden van Jan Campert, uitgesproken door Jan Bax van het Centraal Comité Oranjedag en een zeer informatieve presentatie door Jens van der Vorm over de oorlogstijd in Dordrecht.

 

 

Voorzitter van de brede werkgroep 4 mei Dordrecht

Hans Berrevoets en Ds. Ries van der Zouwen

 die de muzikale leiding had.

 

Het muzikale hoogtepunt van deze middag was ongetwijfeld de uitvoering van de Cantate nr. 161 Komm, du süße Todesstunde van Joh. Seb. Bach. De uitvoering met solisten, – Maria de Moel, sopraan en Ard Verkerke, tenor – het koor Dordtissimo en orkest stond o.l.v. Ries van der Zouwen.

 

Het koor zong ook, met vele kerken in Dordrecht en het land, Psalm 43 vers 1 en 4, de psalm die op 13 maart 1941 door de ter dood ver-oordeelde dertien Geuzen gezongen werd, op weg naar hun executie.

 

Feestelijk, triomfantelijk bijna, klonk ten slotte het Gloria van Vivaldi.

 

De brede werkgroep 4 mei Dordrecht, onder voorzitterschap van Hans Berrevoets, is er in geslaagd een geheel nieuwe en indrukwekkende vorm van de 4 mei beleving toe te voegen aan de Dordtse dodenherdenking.

 

tekst en foto’s tvb

 

Burgemeester Bandell op herdenking in Wilhelminakerk:

 

Eenheid in verscheidenheid

kenmerkt het samen leven

 

05.05.08 persbericht organisatiecomité 

 

DORDRECHT -  Eenheid in verscheidenheid. Dat kenmerkt voor burgemeester R.J.G. Bandell het samen leven in Dordrecht en in Nederland. ,,Respect voor eigenheid is ons aller opdracht ook in het kader van artikel 1 van de grondwet."  Bandell vindt het belangrijk dat de vrijheids-psalm 43 op de dag van de dodenherdenking in bijna alle Dordtse kerken is gezongen. ,,Dat is een voorbeeld van eenheid in verscheidenheid op het kerkelijke erf."

 

De burgemeester sprak op de stedelijke herdenking in de Wilhelminakerk. Deze bijeenkomst, die door vijfhonderd mensen werd bijgewoond, was opgezet door een nieuwe brede werkgroep 4 mei. Bandell zei ,,heel blij te zijn" dat dit mogelijk was geweest ,,door eenheid in verscheidenheid." Aan de stedelijke herdenking ging in de kerk van het verzet in de ochtend een speciale kerkdienst vooraf.

 

In de speciale Bachcantate voor de dodenherdenking in de

 Dordtse  Wilhelminakerk omlijsten blokfluiten de hoopvolle

boodschap dat na 4 mei het bevrijdende 5 mei komt.

(foto organisatiecomité)

 

Een bijzondere Bachcantate werd uitgevoerd onder leiding van dominee/dirigent Ries van der Zouwen, nadat psalm 43 een centrale plaats had gekregen.  In de herdenking in de middag kwam Bach voor de psalm. Het werk, uitgevoerd door twee solisten, een orkest en een koor van tachtig mensen, was de opmaat tot een bijzonder moment. In de herdenking was plaats gemaakt voor psalm 43, muzikaal ingeleid door violist Jouke van der Leest. Aangezien het een herdenking was, zong alleen het koor de psalm die werd gezongen door leden van de eerste verzetsgroep de Geuzen. De oude woorden in de psalm kwamen over hun lippen, toen zij in 1941 de dood voor ogen hadden op de fusilladeplaats de Waalsdorpervlakte bij Scheveningen. In 1946 was er de eerste nationale 4 mei herdenking. De psalm symboliseerde voor burgemeester Bandell de drang naar vrijheid. Hij vond het prachtig dat die psalm kerkbreed in Dordrecht had geklonken. Wat hem betreft kan in Nederland de psalm ook een vaste plaats krijgen. De burgemeester zag er wel een opdracht in om dan nog verder te gaan, want op veel plaatsen in de wereld ontberen mensen de vrijheid, die voor mensen in Nederland zo vanzelfsprekend is.

 

De voorzitter van het organisatiecomité Hans Berrevoets, zag in psalm 43 in combinatie met het lied van de achttien dooden van Jan Campert en het volkslied, een mogelijkheid om mensenrechten, onder de aandacht te brengen. Berrevoets wees tijdens de herdenking op de inzet van de stichting Geuzenverzet in Vlaardingen, die in 1987 de eerste Geuzenpenning had uitgereikt aan de mensenrechtenorganisatie Amnesty International. Dat plaatste hij in het kader van artikel 1 van de grondwet.

 

Een afvaardiging van de stichting Geuzenverzet was op 4 mei in de Wilhelminakerk aanwezig om de verbondenheid met de herdenking in Dordrecht tot uitdrukking te brengen. Ook familie van de Dordtenaar Leendert Keesmaat, één van de achttien, was op de herdenking aanwezig. Het aantal kerken in Dordt dat psalm 43 als vorm van herdenken een plek had gegeven, was de laatste dagen voor 4 mei verder gestegen. Initiatiefnemer Hans Berrevoets rekende voor dat, nu de Geformeerde Gemeente met op zondag een kleine duizend mensen in de Julianakerk zich had aangesloten, tienduizenden mensen in de stad bij de dodenherdenking zijn bepaald door psalm 43 met ook als een kernzin: ,,Strijd voor mijn recht en maak mij vrij."

 

Het initiatief uit Dordrecht om met die psalm een element toe te voegen aan het herdenken is in bijna alle Nederlandse provincies doorgedrongen. Ook de Nederlandse kerk in Turnhout (België) liet Dordrecht weten mee te doen.  In een aantal uitzendingen op radio 1 en radio 5 was aandacht voor Dordrecht in relatie tot 4 mei en psalm 43. Een aantal landelijke kranten bracht het nieuws en het Reformatorisch Dagblad opende zelfs de voorpagina met: ,,Dordtse kerken zingen massaal psalm 43." Op YouTube laat inmiddels een jongensgroep psalm 43 klinken.

Via de website van de Wilhelminakerk, www.dewilhelminakerk.nl,  kan de kerkwebradio worden gevonden. De twee bijeenkomsten op 4 mei in de Wilhelminakerkerk zijn zo via een internetverbinding nog te beluisteren.

 

LAATSTE NIEUWS

 

PSALM 43 INZET OP WWW.DEWILHELMINAKERK.NL

  

persbericht 

Dordtse kerken laten als nieuwe vorm van

dodenherdenking massaal psalm 43 klinken

 

DORDRECHT - In Dordrecht wordt op zondag 4 mei in  drie-en-veertig (43) kerkdiensten, samenkomsten of  herdenkingen aandacht gegeven aan de direct met dodenherdenking verbonden psalm 43. Voor zondag 4 mei is dit een landelijke primeur. Ruim negentig procent van de Dordtse kerken doet zo actief mee aan de dodenherdenking.

 

Alle kerken verbonden met de landelijke Protestants Kerk Nederland (PKN) en de Rooms Katholieke Kerk in Dordrecht geven psalm 43 een plaats. Ook veel andere kerken, evangelische gemeentes en drie kerken van de zogeheten gereformeerde gezindten zijn via de psalm betrokken bij de 4 mei-herdenking.

 

Ook elders in Nederland - van Maastricht tot Kampen en van Drachten tot Zierikzee - bestaat belangstelling voor de in de Dordtse Wilhelminakerk – de kerk van het verzet - geboren inzet om de met de strijd voor vrijheid zo verbonden psalm 43 tot een nieuwe nationale vorm van gedenken te laten uitgroeien.

Het nieuwe initiatief is geboren in het jaar dat 4 mei op een zondag valt. De landelijke en Dordtse Raad van Kerken en het Evangelisch Contact Dordrecht steunen dit initiatief.

 

De eerste grote groep Nederlanders die door de Duitsers op 13 maart 1941 werd gefusilleerd, zong psalm 43 met de dood voor ogen. De groep van achttien werd later algemeen bekend via het “Lied van de achttien dooden” van dichter Jan Campert, maar de psalm werd vergeten in relatie tot de dag van de dodenherdenking.

Op de plek waar de massa-executie op de Waalsdorpervlakte bij Den Haag plaats vond, werd op 4 mei 1946 de eerste nationale dodenherdenking gehouden.

 

Vanuit de Wilhelminakerk is een brede 4 mei werkgroep opgericht om de dodenherdenking stedelijk te verbreden. Voorzitter van de brede werkgroep, Hans Berrevoets, vindt het een belangrijk signaal dat kerkelijk zo breed wordt ingehaakt op de dodenherdenking door één bepaalde psalm een duidelijke plaats te geven. ,,De kerken van Dordrecht laten samen en gelijk op een eigen wijze merken, dat deze psalm een waardevolle uitbreiding is van de mogelijkheden om in Nederland te herdenken.  Psalm 43 is zowel historisch als religieus van groot belang. Ik hoop dat deze psalm kan uitgroeien tot een lied van nationale betekenis bij onze dodenherdenking."

De psalm wordt elk jaar gezongen op 13 maart tijdens de nationale Geuzenherdenking in Vlaardingen. Immers, vijftien van de achttien doden behoorden tot de eerste verzetsgroep van Nederland, de Geuzen. Samen met het “Lied van de achttien dooden” van Jan Campert en het volkslied het Wilhelmus behoort psalm 43  ,,Dan ga ik op tot Gods altaren, tot God mijn God, de bron van vreugd"  tot de kern van die jaarlijkse herdenking. Dordrecht probeert aan de psalm, door de betrokkenheid van veel kerken en door deze ook centraal te stellen op een nieuwe stedelijke 4 mei herdenking in de Wilhelminakerk, landelijke uitstraling te geven. Een afvaardiging van de stichting Geuzenverzet uit Vlaardingen zal bij de nieuwe herdenking in de Wilhelminakerk aanwezig zijn.  Ook familie van Leendert Keesmaat, één van de achttien en verbonden met de geschiedenis van de Wilhelminakerk, zal bij de herdenking aanwezig zijn.

 

Op radio vijf is zaterdagavond om 22 uur in het programma Kerk in beweging een reportage van Koos van Noppen rond het Dordtse psalm-initiatief te horen. Hierin zijn ook oude opnamen van een eerste herdenking in 1946 te beluisteren. IKON-radio laat zondagavond vanaf 18 uur in een programma op radio vijf de muziek horen, die op de nieuwe herdenking in Dordrecht in de middag een rol heeft gespeeld. Dominee/dirigent Ries van der Zouwen van de Wilhelminakerk geeft in de studio een toelichting.

De Raad van Kerken Nederland heeft op de eigen site de actie vanuit Dordrecht ondersteund en noemt het een waardevolle suggestie dat psalm 43 een rol blijft spelen bij het gedenken op 4 mei. Ook op de website van het nationaal comité 4 en 5 mei krijgt het nieuwe initiatief uit Dordrecht aandacht.

 

Achtergrond informatie over de inzet om psalm 43 van nationale betekenis te laten zijn en de nieuwe brede herdenking in Dordrecht op zondag 4 mei op de website  www.dewilhelminakerk.nl.

 

 

Psalm 43 in relatie tot de dodenherdenking:

Inventarisatie deelnemende gemeenten

 

Inventarisatie van plaatsen in en buiten Dordrecht waar psalm 43 op 4 mei in het kader van de dodenherdenking mag klinken op een bij elke plaats passende wijze.:

aanvullingen: sitebeheerder@dewilhelminakerk.nl

 

 

DORDRECHT STAND:  43

 

01.    Landelijke Protestants Kerk Nederland( PKN) (alle kerken doen mee)

      Grote Kerk (ochtend en avonddienst),

Wilhelminakerk, (PKN)

Augustijnenkerk en Pauluskerk (gezamenlijke middagdienst in Pauluskerk)

Hervormde wijkzaal Pauluskerk,

Andreaskerk (confessioneel), 

Ontmoetingskerk/Sterrenburg (PKN)

Wijnstok/Dubbeldam,

Maranathakerk/Dubbeldam

Petruskapel /Staart

De Bron/Stadspolders (PKN)

Evangelisch-Lutherse gemeente

 

02.    Rooms Katholieke Kerk (alle kerken doen mee)

Karmelklooster /zaterdagavond viering Verrezen christus

Antonius/Bonifatiuskerk (Binnenstad)

Verrezen Christuskerk (Crabbehof)

Emmanuel/Oudendijk

Hoeksteen/Sterrenburg,

RK de Bron (Stadspolders)

 

03.    Kerken (algemeen)

       Chr. Gereformeerde Kerk Zuidhoven

Nederlands Gereformeerde Kerk (Open Hof)

Gereformeerde Kerk (Kandelaarkerk vrijgemaakt)

Oud-Katholieke MariaParochie

Doopsgezinde gemeente

Remonstrantse gemeente

Vrije Evangelische gemeente

 

04.    Gereformeerde gezindte:

       Chr. Gereformeerde Kerk Dordrecht-Centrum

Augustijnenkerk (Gereformeerde Bond/ zie landelijk PKN)

Pauluskerk (Gereformeerde bond/ zie landelijk PKN)

 

05.    Evangelisch (contact)

       Vergadering der Gelovigen

       Baptistenkerk

       Kerk van de Nazerener

Evangelische gemeente Jozua

Volle Evangelische gemeente Eljakin

Leger des Heils (korps)

Pinkstergemeente Noordendijk

 

06.    Ziekenhuizen/verpleeghuizen

      Verpleeghuis Crabbehoff/Vijverhof (ochtenddienst en avonddienst)

Verpleeghuis Sterrenlanden,

Albert Schweitzer Ziekenhuis (ASZ)

locaties Dordwijk en Amstelwijck.

 

 

 

07.    Herdenkingen in Dordrecht

 

Plechtigheid rond de eregraven Essenhof (10.30 uur)

Stedelijke herdenking Wilhelminakerk (14 uur)

Interreligieuze viering Johan de Wittgymnasium (19 uur)

 

08.    Shalom Center (zaterdagviering)

 

 

PSALM 43 BUITEN DORDRECHT:

(zover bekend bij de Wilhelminakerk)

 

Zierikzee:

De kerkdienst op radio Schouwen-Duiveland vanuit de Chr. Gereformeerde Kerk van Zierikzee staat in het teken van psalm 43.

 

Maastricht:

In de St. Jans is een Taizé/Iona viering met de psalm.

Barneveld:

De psalm speelt een rol bij de plechtige dodenherdenking.

 

Kampen:

De praeses van de PKN-Kampen, ds. T.A. Eijsenga, afkomstig uit Dordrecht, heeft lokaal een oproep gedaan om de psalm kerkbreed een plek te geven.

 

Veenendaal

Ds. Hans Bette heeft een oproep gedaan voor psalm 43.

 

Drachten:

Vrije Baptistenkerk Bethelkerk in Drachten  (de grootste kerk van Friesland)

 

Verder:

Zwijndrecht

Gorkum

Arnhem

Zevenbergen

Valkenburg

Assen

‘s -Gravenzande,

Ridderkerk

Spijkenisse

Middelburg

Wierden.

 

Alle info op www.dewilhelminakerk.nl

Aanvullingen via sitebeheerder@dewilhelminakerk.nl

 

 

www.tomsschaakboeken.nl