|
Jan Sulman – Kees Wessels C51 meer schaak- en ander nieuws op www.tomsschaakboeken.nl |
||||||||||||||
|
|
||||||||||||||
|
Uit het leven gegrepen 13.06.10 Een grandioze partij
schaak. Het Evansgambiet, uitstekende eindspeltechniek van Jan Sulman, een
bok aan de ene en blunder aan de andere kant, en Kees Wessels die met de
hakken in het zand probeert te redden wat er te redden valt. Verdriet en
vreugde, pijn en jubel, een partij uit het echte leven. Zwart gaf, daartoe verleid door de witspeler, in de opening een
paard weg, maar Kees is Kees. Hij sprokkelde wat klein hout terug en zette
zich aan de verdediging. Wit wikkelde af naar een eindspel van L+P tegen L.
Hij maakte grote vorderingen en speelde deze fase heel sterk. Steeds
probeerde zwart zijn loper voor de laatste - witte - pion te geven om zijn
tegenstander met het eindspel van K+L+P tegen K op te zadelen, dat dan wel
even in 50 zetten moest worden gewonnen. Maar - om de beeldspraak in de
Evans-stijl te houden - wit omzeilde deze klippen vakkundig. De winst kwam steeds dichterbij en langzaam rukte de h-pion op
naar het promotieveld. Toen de winst voor het grijpen lag, speelde Jan bij de
37ste zet van alle goede geesten verlaten, met zijn koning, terwijl 37. Pe4!
niet alleen het pat zou hebben opgeheven maar ook mat in een paar zetten zou
hebben betekend. Kees was er als de kippen bij om zijn loper, voor de zoveelste
keer in deze partij en nu definitief, te offeren en daarmee het pat te
forceren. Nog een geluk dat het schaken het begrip remise kent. Hoe Jan is thuisgekomen is onbekend. We zijn dank verschuldigd aan de beide spelers die samen een
onvergetelijke pot schaak hebben geschonken. Deze introductie en
het inzicht in de partij is mede door opmerkingen van Kees Wessels tot stand
gekomen. Kees Wessels: “Na een slechte partij, waarin ik vrijwel de
gehele avond een stuk achterstond, kreeg ik op de valreep nog remise in de
schoot geworpen. Jan Sulman speelde het idee van Kasparov (7. Le2) in het
Evansgambiet. Ik kende het niet maar het leek me wel sterk. Mijn reactie
7...f5 was erg gewaagd, maar wel interessant. Ik had natuurlijk geen 11...Ld7
moeten spelen maar gewoon koelbloedig 11...Kf7 en dan wordt het een
heksenketel. Ik heb 13.Dh5+ helemaal over het hoofd gezien, waardoor ik een
stuk tegen een pion achter kwam. De rest van de partij was een drama. Ik
stond totaal verloren, maar leefde nog in beperkte mate en Jan kwam er niet
toe de beslissende klap uit te delen. Op het eind werd het nog leuk. Toen de tijd
begon te dringen probeerde ik een eindspel te forceren, waarin ik mijn loper
voor de laatste witte pion zou kunnen offeren, waarna wit met loper en paard
in tijdnood binnen 50 zetten mat moet ziet te geven. Je gelooft het misschien niet, maar ik heb
jaren geleden ook al meegemaakt dat dat mijn tegenstander niet lukte. Het
slot kreeg echter een ander wending door het pat dat er nog in zat. We hadden
in ieder geval wel veel publiek, want bij Wessels gebeurt er altijd wat!”” (Van de redactie:
Alleen al van de vijfde ronde heb ik nog zeven partijen die de moeite waard
zijn en waar ik mee aan het werk wil. Geduld s.v.p. wanneer jou partij nog
niet aan de beurt is geweest. tvb) 1. e4 e5 2. Pf3
Pc6 3. Lc4
Lc5 4.
b4!? Het
Evans-gambiet, ontdekt en in praktijk gebracht door Williams Davies Evans,
een Engelse kapitein op de grote vaart (1790-1872). 4. ...
Lxb4 5. c3
Le7 6. d4
Pa5 7. Le2 In de jaren
90 door enkele toppers gespeeld. Diagram 1
Stelling na 7. Le2 7. ... f5 7. ... exd4
8. Dxd4 Hiervan twee voorbeelden uit
de grootmeesterpraktijk: 1) 8. … Pf6 9.e5 Pc6 10.Dh4 Pd5 11.Dg3 g6 12.0-0 Pb6 13.c4
d6 14.Td1 Pd7 15.Lh6 Pcxe5 16.Pxe5 Pxe5 17.Pc3 f6 18.c5 Pf7 19.cxd6 cxd6
20.De3 Pxh6 21.Dxh6 Lf8 22.De3+ Kf7 23.Pd5 Le6 24.Pf4 De7 25.Te1 1-0 G. Kasparow - V. Anand, 2) 8. ... d6
9.Dxg7 Lf6 10.Dg3 De7 11.0-0 Ld7 12.Pd4 0-0-0 13.Pd2 Pc6 14.De3 h5 1-0 (28
zetten) A. Shirov - J. Timman, Biel 1995) 8. dxe5
fxe4 9. Pd4 d5 10. exd6 cxd6 11. Lb5+! Ld7? Een fout van
formaat. Vanaf dit moment tot de laatste zet is zwart in de verdediging. 12. Lxd7+
Dxd7? Diagram 2 Stelling na 12. … Dxd7 En dit kost een stuk. 12. ... Kxd7 is
overigens ook niet aantrekkelijk. 13. Dg4+ Ke8 Wit heeft keus genoeg. 14. Pe6 (14.Dh5+ g6 15.Db5+) 14. ... Dd7 15. Pxg7+ Kd8 16. Dxe4 13. Dh5+ g6 14. Dxa5
Pf6 15. Db5 Tc8 16. Dxd7+ Wit probeert zo veel mogelijk af te
ruilen. 16. ... Kxd7 17. 0-0 Tc4 18. Pa3 Diagram 3 Stelling na 18. Pa3 Dit is niet nodig. Eerst moet pion c3
gedekt worden. 18.
... Txc3 19. Lb2 Td3 20. Tfd1 Txd1+ 21. Txd1 a6 Laat een gat op b6. 22. Pc4 b5 23. Pe3 Diagram 4 Stelling na 23. Pe3 Hier kan taktiek gecombineerd worden
met de witte strategie naar vereenvoudiging. 23. Pb6+! Kc7 24. Pb3 Kxb6 25. Lxf6
Lxf6 26. Txd6+
Wit blijft consequent afruilen en
daar is niets op af te dingen. Een andere mogelijkheid is 28. Pb6+ Ke8 29. Pc6 Maar dit is wel
ingewikkelder.
Diagram 5 Stelling na 37. a3! Behalve de tekstzet die de grote lijn
van wit volgt, zijn er nog twee interessante ideeën: 1) 37.
Pf3 Rybka adviseert een rondje om de kerk klaarblijkelijk om de zwarte
pionnen op de koningsvleugel naar voren te lokken. 37. ... Lf6 38. Pg5 h6 39. Pe6+ Kd6
40. Pd4 h5 en dan 41. Pe2! g5 42. Pg3 h4 43. Pf5+ Kc5
44. Le3+; 2) 37.
Pe6+! Het paard begeeft zich naar de zwarte pionnen op de koningsvleugel;
ondertussen moeten de K+L de witte damevleugel in de gaten houden. 37. ...
Kc6 38. Pf8 Kb5 39. Pxh7 a4 40. Kc2 37.
... bxa3 38.
Lxa5+ Kd7 39.
Lc3 Diagram 6 Stelling na 39. Lc3 Nu heeft zwart nog twee man aan
voetvolk en zij gaan er ook aan. 39.
... h5 40.
Kc2 g5 41.
Kb3 g4 Zwart geeft, met het in de inleiding
omschreven doel voor ogen, zijn pionnen op. 41. ... Ld6 42. Pb5!
Diagram 7 Stelling na 46. Kxd5 Geen misverstand: dit is gewonnen
voor wit. Jan speelt niet alleen dit gedeelte, maar de hele partij op één zet
na, voortreffelijk.
Diagram 8 Stelling na 50. Kf4 Met 50. Lg5 kan wit het eindspel
K+L+P <> K bereiken, maar het is te begrijpen dat hij liever met z'n
vleugelspeler erbij wint. 50.
... Lb6 51.
Pe5+ Kg7 52.
Kg5 Lf2 53.
Kxh5 Diagram 9 Stelling na 53. Kxh5
Of
59. Lc3+ Kh6 60. Ld2+ Kh7 (60...Kg7 61.h6+ Kg6
62.Pe5+) 61.Pg5+
Diagram
10 Stelling na 63. … Ld8!? Past helemaal in het zwarte plan. De
volgende in de witte.
Diagram 11 Stelling na 68. Kg6 68. Pd5! Zwart moet op de lange
diagonaal blijven Na bv. 68. ... La5 is het mat in een paar zetten. 69. Kg6
enz. Kees zou wellicht 68. … Lg7 hebben gespeeld. Wit wint dan –
met pion – door 69. Lf6! 68.
... Ld2 69.
Kf5?? Diagram 12 Stelling na 60. Kf5 Zwijg! Zwijg!! Alsjeblieft, houd er
over op! 69.
... Lxg5! ˝-˝ |
||||||||||||||
|
|
