Jerry van Rekom – Henk Timmermans   B20

Open Kampioenschap Drechtstreek 2008, 26.06.08, 7de ronde
tvb/Fr8

 

op deze site meer schaak- en dordrechtnieuws: www.tomsschaakboeken.nl

 

 

Analyseren is schatgraven

Een schaakpartij moet een winnaar opleveren en winnen is niet mogelijk zonder tegenstander. Wijsheden als het intrappen van een open deur.
Deze gedachten komen op bij het fileren van de partij tussen Jerry van Rekom en Henk Timmermans. Ze steken elkaar de loef af in creativiteit en gaan verwikkelingen bepaald niet uit de weg. Het aforisme van Tartakower “Degene die de voorlaatste fout maakt wint” is me te negatief. Maar natuurlijk kan er maar een winnen en dat was terecht Jerry van Rekom.
De twee spelers die we hieronder aan het werk zien verdienen onze waardering. Wat een initiatieven en wat voor mogelijkheden!

Een enkele keer loop je als commentator tegen een partij aan waar je je hart aan kunt ophalen. Nu, dit is er zo een. Slechts een keus uit de mogelijkheden wordt hier weergegeven. Eindeloos zijn de combinaties die in de partij verborgen zitten.

De zwartspeler is de man die met actieve en creatieve zetten het bord in vlammen zet. Wit vangt dat bekwaam op en vindt eigen wegen die daar in stijl mee omgaan. Wie de moeite neemt deze analyse door te nemen wordt beloond met de rijkdom van het schaakspel.

Natuurlijk worden er fouten gemaakt, dat is het geval bij schakers van ieder niveau. In deze open strijd met talloze mogelijkheden is daar nog meer kans op dan gewoonlijk. En zoals in de aanhef vermeld, zonder fouten geen winnaar. De spelers hebben er het beste van gemaakt en hebben een mooi stuk werk afgeleverd. Wij mogen applaudisseren.

De analysator heeft als een schatgraver het voorrecht een aantal vondsten te mogen tonen.

1. e4 c5  2.d3 d5  3.Pd2 Pc6  4.f4 e6  5.Pgf3 h6
Een soort Frans ontstaat in 5...Pf6 6.c3 Le7 7.g3 b6 8.e5 Pd7 9.d4
½-½ (40 zetten) Short - Kramnik, Moskou 1996.

6. c3 Le7 7.Le2 g5!
Dapper, origineel en sterk.

8. exd5 Dxd5!
Diagram 1

 
stelling na 8. … Dxd5!

Zwart heeft zich bepaald onorthodox ontwikkeld en oefent enige druk uit.

 

9. Pc4 g4 10.Pe3

Het is duidelijk dat zwarts stelling ook zwakten vertoont.

 

10. ... Dh5

"Wie zou dit niet doen?" is de retorische vraag. Fritz probeert een antwoord te geven.

10. ... gxf3 11.Pxd5 fxe2 12.Pc7+ Kd7 13.Dxe2 Kxc7

De drie lichte stukken voldoen materieel als compensatie voor de dame, maar wits stelling verdient de voorkeur. Zwart legertje is verspreid opgesteld en ontbeert samenhang.

 

11. Pe5 Lh4+

Diagram 2

Stelling na 11. … Lh4+
 

Zwart blijft actief opereren: geen witte rokade.

 

12. Kd2 Pxe5  13.fxe5 Dxe5  14.Pxg4 Dc7 15.Kc2 Ld7  16.Tf1 e5

Andere zetten zijn:16...Lg5 en 16...f6

Diagram 3

Stelling na 16. … e5
 

17.Lf3

Let op! 17.Kb1!

Een paradoxale zet: Wie gaat er nu z'n toren op a1 inmetselen?

17. ...Lg5

(17...f6? 18.Pxe5 Dxe5 19.Tf4!)

18.Db3

Dit is de bedoeling. De D krijgt een hoofdrol.

18...Le6 19.Da4+ Ld7 20.De4

Dreigt 21. Pxe5 Pf6 22. Txf6 Lxf6 23. Pxf7+

20. ... Lxg4 21.Dxg4 Pe7

Wit staat iets beter.

1) 22.Ld1! Retirer pour .... 22...Dc6 23.Lb3 met mooi wit spel.

of

2) 22.Lxg5 hxg5 23.Dxg5 Dd6 24.h4 f5 25.g4 0-0-0 Zwart staat niet echt slechter: (25...fxg4 26.Tf6) 26.gxf5 Tdg8

 

17. ... 0-0-0

De kansen zijn gelijk. Beide partijen moeten nog werk verzetten om al hun stukken te mobiliseren.

 

18. De2 Te8  19.Ld2 f5  20.Pe3 Pe7  21.g3 Lf6

21. ... Lg5 22.Tae1 Le6 23.Kb1=

 

22. Tae1 Le6 23.Pc4

Diagram 4

 

Stelling na 23. Pc4
 

Tot hier hebben beide partijen voortreffelijk gespeeld en met origineel en sterk spel een ongeveer gelijke stelling bereikt.

 

23. ... Pg6

Dit geeft wit aanknopingspunten. Beter is

23. ... Lxc4 24.dxc4 Er dreigt nu 25. Le4.

24...Tef8 Dekt Lf6.

In overweging komt ook de zet die na afloop van de partij door de spelers werd gesuggereerd:

23. … Pc6 met een gezonde stelling.

 

 

24. Lh5 Thg8  25.Lxh6 b5?

Diagram 5

Stelling na 25. … b5?
 

Hier gaat zwart in de fout want dit had een pion moeten kosten. 25...Td8.

 

26. Pa3?!

Ook wit mist de pionwinst maar krijgt zo niettemin wat meer greep op de stelling.

26. Pe3! Td8 (26...f4 27.Pg4!) 27. Pxf5 c4 28.dxc4! Verrassend.

Weer een zet waar je niet aan zou denken. Zwart speelt 28...Lxc4 en wat dan?

29.Dg4!

Dat bedenk je toch niet. Nee, een gewone sterveling als de commentator in elk geval niet maar Fritz geeft dit zonder aarzelen als het beste. De zet "kan"! 29...Lxf1 30.Txf1

Analysediagram 1

Stelling na 30. Txf1
 

We laten ons even meenemen in de volgende spectaculaire verwikkelingen:

30...Pf4! 31.Pe7++ Kb8 32.Pxg8 Dh7+!

Een prachtige verdedigingszet, maar helaas, ook hier heeft wit weer een verbluffend antwoord.

33. Lg6! Pxg6

Nog het beste ook al loopt dit allemaal niet goed voor zwart af.

34. Pxf6 Dxh6

Met de mogelijkheden

35. ... Dxh2+ of eerst 35. ... Td2+ gevolgd door Dxh2.

35. De2 Wit staat 2 pionnen voor bij uitstekende stelling, kortom, gewonnen.

 

26. ... Da5

Dit kan niet en Fritz legt onverbiddelijk de vinger op de wonde plek. Het gekke is dat tijdens de partij en in het nagesprek de damezet ervaren werd als een actieve en juiste counter. Nodig was

26. ... b4 Principieel. 27.cxb4 cxb4+ 28.Pc4 e4 met de duidelijke bedoeling op d3 te slaan met fatale gevolgen.

 

27.  Dg2

Wit concentreert zich op de lange diagonaal waarbij de aandacht natuurlijk uitgaat naar de velden in het zwarte kamp: a8, b7 en c6.

De dreiging 28. Dc6+ eist directe maatregelen.

27.g4! is heel aantrekkelijk.

De stelling en de daarbij behorende analyses wemelen van de tactische mogelijkheden en het is heel begrijpelijk dat tijdens de partij een en ander onopgemerkt blijft.

27 ... Da4+ 28.Kb1 f4 29.g5

 

27. ... Kc7 28.Ld2 a6

28. ... b4 Steeds duikt bij de analyse de tegenstoot b5-b4 op. Soms gaat het niet maar hier behoort hij tot de mogelijkheden.

 

29.Lf3 Td8

Op 29...Ph4!? volgt 30.Df2

Analysediagram 2

Stelling na 30. Df2
 

1) 30. ... Da4+

Een interessante mogelijkheid.

31. Kb1 Pxf3 32.Dxc5+ Kb7 33.Txf3 Le7 34.Df2 Lxa3 35.bxa3 Dxa3 36.c4 Goed, wit heeft een pion, maar is dat nu van betekenis? In het eindspel heeft wit een troef in de h-pion, maar voorlopig staat de witte koning - evenals de zwarte, dat wel, nogal op de tocht.

Aardig is dat zwart moeilijk op c4 kan slaan omdat de b-lijn dan een witte aanvalsweg wordt:

36. ... bxc4 37.dxc4 Dd6 38.Tb3+ Ka8 39.c5

(39.Df3+ Dit schaak ziet er aantrekkelijk uit en levert ook materiaal op maar 39. c5! is directer en sterker).

39. ... e4 40.Txe4 fxe4 41.Dxe4+ Ld5 42.Dxd5+ Dxd5 43.cxd5 Te2!, of 39. ... Dc7 40.La5 Dc8 41.Tb6 Ld5 42.c6 Lxc6 43.Tc1

 

2) 30. ... Pxf3 31.Dxc5+

Deze zet heeft een duistere kant wegens een eventueel Le7. Menig schaker zal daarom kiezen voor het veiligere 31.Dxf3. Van de opzet om op de diagonaal iets te ondernemen is dan niet veel meer over. De kansen staan gelijk.

31. ... Kb7 32.Txf3 Le7?! 33.Dxe5 Lxa3 34.Dd4!

Slim. Op de enige zet die loper a3 heeft 34...Lf8 wint wit eenvoudig het stuk dat op a3 verloren ging op e6 terug met een voorsprong van intussen 3 pionnen.

35.Txe6!

Zwart doet er daarom goed aan de loper op a3 te laten waar ze staat en aan de verdediging te denken:

34. ... Td8! 35.Df6 Ld5 36.Txf5

Wit heeft de touwtjes nu aardig in de hand. Wat kan zwart nog? We proberen nog even

36. ... Da4+ 37.b3 (37.Kb1? Lxa2+!) 37...Dg4 38.b4! met witte winst.

 

30. Lb7

Diagram 6

Stelling na 30. Lb7
 

Wit gaat op de ingeslagen weg verder. Zwart kan deze aanval echter eenvoudig pareren.

 

30. ... Td6

Begrijpelijk. Zwart dekt veld c6 en kijkt naar zetten als Tgd8 met druk op d3 en de d-lijn en/of Tb6 om b4 kracht bij te zetten.

Na 30. … Db6 moet de loper op zijn schreden terugkeren, hoewel niet helemaal naar f3.

31.Le4

Zwart heeft een paar goede zetten tot zijn beschikking.

(31.Lf3 b4! 32.Pc4 Lxc4 33.dxc4 e4 Zwart heeft een sterk initiatief.)

31. ... fxe4 32.Txf6 Wit moet wel.

32. … Lb3+ 33.Kxb3 Dxf6 34.Dxe4 c4+ 35.Pxc4

(35. Kc2 cxd3+ 36.Kb1)

35. … bxc4+ 36.Dxc4+ Dc6 37.Dxc6+ Kxc6 38.Kc4

Materieel is het ongeveer gelijk maar de zwarte torens lijken mij hier dominant.

 

31. Le3?

Wit neemt pion c5 op de korrel maar let onvoldoende op het antwoord b5-b4 dat hier beresterk is.

31. La8 b4

Nu doet deze opmars wit geen kwaad.

32. Db7+ Kd8 33.cxb4 Da4+ 34.Kb1

Opnieuw een kluwen aan varianten.

34. ... Txd3 35.Db6+ Kd7 36.Lc1

Zwart heeft hier theoretisch 51 zetten tot zijn beschikking; zo veel komt in de praktische partij weinig voor.

36. ... cxb4 37.Db7+ of

 

37. Le4 De neiging bestaat om ook deze stelling uitputtend te onderzoeken. Er zijn allerlei wegen voor zwart om de strijd voort te zetten maar het lijkt er op dat wit remise kan bereiken. Enkele varianten: 37...bxa3!

Analysediagram 3

Stelling na 37. … bxa3!
 

1) 38. Lxd3?? Lxa2+ 39.Kxa2 axb2+ 40.Kb1 Da1+ 41.Kc2 Tc8+ 42.Kd2 bxc1D+ 43.Txc1 Lg5+ Wit is reddeloos verloren.

 

2) 38. b3 Dd4 39.Db7+ (39.Dxd4+ Txd4 is gunstig voor zwart.) 39...Ke8 40.Dxa6 Td2 41.Dxe6+ Pe7 42.Lxa3 fxe4 43.Tc1

(43.Dxf6?? Dd3+ en mat.)

43...Dd3+ 44.Ka1 Dd4+ Remise.

 

3) 38. Db7+ Biedt geen voordeel.

38. ... Kd8 39.Lxd3 Lxa2+ Dit hebben we meer gezien.

40. Kxa2 axb2+  41.Kxb2 e4+  42.Kb1 Da1+  43.Kc2 exd3+ 

44. Kxd3 Dc3+ 45. Ke2 Wit lijkt met remise te ontsnappen.

 

31. ... Da4+?

Zwart verliest helaas de controle over de partij juist op het moment dat er te oogsten viel.

31. ... b4!! Nu of nooit!

Analysediagram 4

Stelling na 31. … b4!!

32. cxb4 cxb4 33.Pc4 Lxc4 34.dxc4 Dxa2 35.Ld5
Wat dacht u van dit vervolg: 35. ... e4!
Met de simpele dreiging de dame op g2 te winnen.
36. Dd2 Pe7!
In dit doolhof vertrouw ik op mijn Fritz-kompas.
(
36...Lc3! Een fraaie zet maar niet zo effectief als Pe7. 37.Dc1 Lxe1 38.Dxe1 Da4+ 39.Kd2 Pe5 40.Dc1 Db3 Zwart kan voluit op winst spelen.)
37. Ld4? Pxd5!

32. Kb1 Tb8?
N
u is het gedaan met de koopman.

33. Lxc5 Txd3?  34.Dc6+ Kd8  35.Db6+ Ke8  36.Dxe6+
1-0

 

www.tomsschaakboeken.nl