Protest rond remiseaanbod of remisegrap treft Moerkapelle

- Uitspraak competitieleider over kwestie van remiseaanbod
- Rubriek Schaakrecht van Pieter de Groot op site Sv Botwinnik

- Wel of geen remiseaanbod? Aanleiding en inleiding

- Website Moerkapelle: Moerkapelle 1 wint onder protest

- Website Schaakcombinatie HTV: Bizar incident bij Moerkapelle – SHTV uitslag onzeker

- Elk remise-aanbod moet op notatieformulier worden aangetekend (HB)

- Art. 9 Remise, en enkele andere punten uit FIDE regels voor het schaakspel

- Complete FIDE regels voor het Schaakspel

meer schaak- en ander nieuws op www.tomsschaakboeken.nl

De grenzen van een remiseaanbod op papier

Aantal goed te wegen, wanneer je een remise aanbiedt of niet of denkt het niet te doen:

Uitspraak competitieleider inzake
Moerkapelle - Schaakcombinatie HTV

Over het protest van Schaakcombinatie HTV tegen de beslissing van de wedstrijdleider om de partij aan het derde bord van de wedstrijd Moerkapelle 1 - Schaakcombinatie HTV 1 (in de zevende ronde van de 3e klasse E) door te laten spelen, wil ik het volgende opmerken:

Ik heb kennis genomen van:

1. Het protest van de heer S. Pauw, teamleider van SHTV 1.
2. Een toelichting van de heer J. van Elteren, de betrokken speler van Moerkapelle 1.
3. Een toelichting van de heer G. van Meeteren, de wedstrijdleider.

Het betreft de partij op bord 3 tussen W. van Zanten (SHTV) met wit en J. van Elteren (Moerkapelle) met zwart.

Over het verloop van de belangrijkste gebeurtenissen zijn niet veel meningsverschillen: Op bord 2 wordt besloten tot remise en op bord 3 gebeurt daarop het volgende:

• Volgens SHTV zegt J. van Elteren: "Nou, dan kunnen wij ook remise maken?!" en kort daarna: "grapje".
• Volgens J. van Elteren zelf zegt hij: "Nou dan kunnen we wel remise doen...grapje".

Na enige tijd nadenken neemt de witspeler het remiseaanbod aan, zegt de zwartspeler dat hij nooit remise heeft aangeboden, dat het een grapje was en laat de wedstrijdleider de partij doorspelen. De witspeler zet niet meer en de zwartspeler wint op tijd.

Overwegingen:
Er staat niet in de FIDE-regels beschreven wat je precies moet zeggen bij het aanbieden van remise. Je moet dus goed uitkijken wat je zegt. Ik beschouw het eerste deel van de eerder genoemde twee citaten beide als een remiseaanbod en vind derhalve dat er sprake is van een geldig remiseaanbod. Verder zegt artikel 9.1.a van de FIDE-regels dat een remiseaanbod niet kan worden ingetrokken en van kracht blijft totdat de tegenstander het aanneemt, het mondeling afwijst, het afwijst door een stuk aan te raken met de bedoeling er een zet mee te doen of het te slaan, of de partij op een andere wijze is beëindigd. Met de tekst "grapje" probeert de zwartspeler het remiseaanbod in te trekken en dat kan volgens dit artikel niet.

Conclusie:
Ik wijs het protest van Schaakcombinatie HTV toe. De uitslag van de partij wordt veranderd van 0-1 in ½-½ en de uitslag van de wedstrijd wordt hierdoor 4-4.

Hoogachtend,
R. Bleeker
KNSB-competitieleider

hb

WEL OF GEEN REMISEAANBOD ?

Moerkapelle claimt in de derde klasse KNSB een eerste overwinning (4,5 tegen 3,5)  Tegenstander Schaakcombinatie HTV uit de Haagse schaakbond protesteert: De nederlaag in de partij op de klok is geen nederlaag, want de eigen speler had daarvoor een remiseaanbod geaccepteerd.

De wedstrijdleider gaf, na gedoe, de speler van Moerkapelle gelijk, die zegt dat er niet serieus remise is aangeboden. Er zou sprake zijn geweest van een als grap bedoelde opmerking. Moerkapelle heeft dus (even) dat punt en de wedstrijdpunten op de naam staan.

De Haagse club heeft het over een bizar incident. De Combinatie blijft vol vertrouwen op de eigen site om het protest te winnen en in de race te blijven voor het kampioenschap in de derde klasse KNSB. De combinatie HTV claimt dat het remiseaanbod serieus was. Het is aangenomen of dat misschien de partij moet worden overgespeeld, zodat er nog kan worden gewonnen ook op het schaakbord.

Moerkapelle spreekt op de eigen website van een grap van de derde bordspeler naar aanleiding van een remise bij de buren. Wie als eerst de partij heeft afgerond, moet immers het verslag over de wedstrijd schrijven.

---

De gebeurtenissen worden op de website van Moerkapelle op de volgende manier doorgegeven:

Moerkapelle 1 wint onder protest

Een bizar incident overschaduwt de eerste en broodnodige overwinning in de 3e klasse KNSB dit jaar.

Geen remiseaanbod
Jesse van Elteren maakte, nadat Arno Luinenburg naast hem remise had gemaakt, een grap over een remiseaanbod: “Nou dan kunnen wij ook wel remise doen….grapje”. De eerste speler die klaar is moet namelijk het verslag schrijven. Overduidelijk geen echt remiseaanbod en in eigen bedenktijd. Vervolgens speelde hij na een minuut of 5 een zet en na een kwartier nadenken nam tot veler verrassing de tegenstander in kwestie een remiseaanbod aan.

“Pardon, er is geen remiseaanbod, dat was een grapje”.
Na enig gedoe besliste de wedstrijdleider dat de partij werd voortgezet, maar de tegenstander deed geen zet meer en ging door de vlag. En wij maar denken dat schaken om schaken gaat ….

Echt geschaakt
Gelukkig werd er ook nog echt geschaakt en ondanks alles bleef de sfeer goed. Moerkapelle verprutste wat kansen en had een mazzeltje. De overwinning had iets hoger kunnen uitvallen, waardoor het ‘gezeur’ aan bord 3 niet de wedstrijduitslag zou beïnvloeden. Dat lukte niet, maar het moet toch raar lopen wil die 4½-3½ niet blijven staan.

Aan Moerkapelse zijde naast de ‘overwinning’ van Jesse van Elteren ook volle punten voor Dick Bac en Gerard van Ommeren.
Arno Luinenburg, Maarten Vroegindeweij en André Nieuwlaat speelden remise.

http://www.svmoerkapelle.nl/svm/

---

SHTV verwoordt de gebeurtenissen op de volgende wijze:

Bizar incident bij Moerkapelle - SHTV:
uitslag onzeker

De uitslag van Moerkapelle tegen SHTV in de zevende ronde van de KNSB is nog onbekend, als gevolg van een bizar incident aan bord 3 in de partij van William van Zanten (met wit) tegen Jesse van Elteren. De wedstrijdleider heeft een 0 voor onze man genoteerd, maar SHTV tekent bezwaar aan.
Omdat het aan de overige borden 3½ - 3½ werd kan het dus nog alle kanten uit: een verlies, een gelijkspel of matchwinst voor ons eerste.

Consternatie
Rondom de helft van de 1ste speelperiode eindigde de partij van Mike Hoogland aan bord 2 als eerste resultaat in de match in remise, waarop Jesse van Elteren (Moerkapelle) aan bord 3 iets tegen zijn teamgenoot zei over het maken van een wedstrijdverslag en vervolgens tegen zijn eigen tegenstander (onze William): “nou, dan kunnen wij het ook wel op remise houden”, met een kort interval gevolgd door de toevoeging “grapje”. Na een kwartier nadenken – de stelling was moeilijk, maar vermoedelijk in evenwicht accepteerde William de remise. Om vervolgens van zijn tegenstander te horen te krijgen “ik heb helemaal niet echt remise aangeboden, dat was een grapje!” Grote consternatie was het gevolg. De klok werd stil gezet. De spelers en de wedstrijdleider, plus omstanders, verzamelden zich op de gang. Een vergelijk werd niet getroffen. De wedstrijdleider koos de zijde van z’n clubgenoot en besloot dat het inderdaad een ‘grapje’ was geweest en dat er doorgespeeld moest worden. Van Elteren kwam de speelzaal weer binnen, zette de klok weer in werking & ging een uur of zo zitten wachten tot William’s vlag was gevallen. Vervolgens zette hij zelf de klok uit, arrangeerde de stukken in beginpositie maar met zijn eigen koning op het midden van het bord, als teken van overwinning, stond op en meldde de wedstrijdleider dat hij had gewonnen. Onze man had zich dat laatste uur niet meer in de speelzaal laten zien, maar analyseerde in de kantine van het speelgebouw Op Moer met Mike Hoogland diens partij van bord 2. Voor William was het inderdaad een uitgemaakte zaak: zijn partij was regulier in remise geëindigd.

Geschoold
Een buitengewoon vervelend maar ook een beetje onnozel incident, vind ik zelf – waarbij vooral weer eens opvalt hoe belangrijk het is om een ‘heuse wedstrijdleider’ te hebben, die de regeltjes kent en optreedt in plaats van de boel maar een beetje te laten waaien. Wat zijn wij bij SHTV dan gezegend met een geschoold en ervaren iemand als Ton Vissers, in zondags pak aan een tafeltje, met een koffertje vol referentie-wijsheid, reserve batterijen, hoofdpijnpilletjes en al het overige bij zich; voordurend on the ball en de wedstrijden volgend.


Badgastengedrag
Heel naar trouwens van zo’n incident als aan William’s bord, is de impact en onrust die het voor de wedstrijd in de breedte tot gevolg heeft. Zelf heb ik daar enorm veel last van, het haalt me uit mijn concentratie; niet zozeer vanwege het rumoer maar omdat het me allemaal vreselijk irriteert.
Vooral voor iemand als Sander Pauw, onze playing teamcaptain, is dit soort gedoe niet goed – als speler bedoel ik. Omdat hij zich er toch tussen-de-zetten-door steeds weer mee moet bemoeien. Want hij had te Moerkapelle nog een akkefietje te klaren, in het eerste uur van de wedstrijd, omdat Bastiaan Dessing niet op leek te komen dagen. Vijf minuten voordat André Wagner (onze trouwste toeschouwer) achter diens bord zou plaatsnemen, kwam hij binnenzeilen terwijl z’n klok al 35 minuten liep. Ook aan zulk badgastengedrag erger ik me trouwens wezenloos, gecombineerd met lulkoek over het openbaar vervoer vanuit Rotterdam. KNSB-wedstrijden beginnen om 13.00 uur ’s middags, niet in het holst van de nacht. Met een beetje verantwoordelijkheidsgevoel kun je op dat tijdstip zelfs in het holst van Drenthe, ruim achter Emmen (waar geen treinen meer rijden) royaal op tijd zijn.
Als ik Sander, een zeer degelijke en betrouwbare speler, dan in het vijfde uur van de wedstrijd in een goede en misschien zelfs gewonnen stelling door een concentratiefout vreselijk zie blunderen – neem ik niet hem dat kwalijk. Schaken is een individueel spelletje, maar teamschaak is echt iets aparts, waarbij het eigen optreden interfereert met het presteren van anderen.

Non-playing captain
Om het hier maar af te concluderen, doe ik de suggestie om volgend seizoen voor het eerste team een non-playing captain, zoals dat bij mijn andere vereniging (SG Rijswijk) al sinds jaar en dag zo is & perfect functioneert.
In de auto terug naar Den Haag suggereerde ‘jarige’ Ton Bodaan (49 thans) ook zoiets, met de toevoeging dat hij er misschien zelf wel voor in is. Het zou mij perfect lijken.

http://www.schaakcombinatiehtv.nl/

---

Remise-aanbod moet op notatieformulier

worden aangetekend

In het laatste reglement van de schaakbond (versie 2005) staat een boeiende zin, die nog niet veel bekendheid heeft: Elk remiseaanbod moet worden aangetekend op het notatiepapier. (compleet reglement is op deze site na te lezen.)

De vraag n.a.v. van de wedstrijd Moerkapelle - SHTV is natuurlijk allereerst: Hebben de twee spelers een remise aantekening op hun notatieformulier gemaakt van het aanbod zoals het reglement bepaalt. Daarvoor wordt in elk geval niet geschreven op de websites van de twee bij het protest tegen de uitslag betrokken clubs.

De Moerkapelle-speler zal zeker bewust niet hebben geschreven, want hij zegt het remiseaanbod niet serieus te hebben gedaan. Heeft de speler van SHTV wel aantekening gedaan op zijn formulier, nadat hem de aanbieding bekend werd in de bedenktijd van zijn tegenspeler. Heeft de wedstrijdleider dat geconstateerd of niet nagelezen? Als dat onderzoek er niet is geweest liggen de feiten anders, dan wanneer de wedstrijdleider wel heeft onderzocht of één van de twee spelers een remiseaanbod heeft geregistreerd.

Op de websites is er geen info over.

Het is wel een boeiend protest, want het geeft richting aan hoe spelers met elkaar omgaan tijdens een partij. Is een grap altijd een grap of kan een grap ook serieus worden verstaan, dus had het remiseaanbod beter niet kunnen worden gedaan als grap? Het is ook een kwestie van cultuur. Schaken is schaken, wordt op de site van Moerkapelle gesteld. Op de site van de Haagse club lijkt het erop dat het hele gedoe de kampioenskandidaat punten kan hebben gekost. Als je tijdens een partij een grotere wereld voor je hebt, dan je eigen partij, dan heeft dat zeker meer invloed, dan wanneer alleen het belang van je eigen partij telt en geldt.

Een boeiende kwestie voor de competitieleider van de KNSB.

(HB)

Uit: FIDE Regels voor het Schaakspel

Officiële Nederlandse vertaling
KNSB maart 2005

Artikel 9: Remise

9.1 a. Een speler, die remise wil aanbieden, dient dit te doen nadat hij zijn zet op het schaakbord heeft gedaan en voordat hij zijn klok tot stilstand brengt en de klok van zijn tegenstander in beweging zet. Een remiseaanbod op elk ander moment tijdens de partij is wel geldig, doch moet worden getoetst aan artikel 12.5. Aan het aanbod kunnen geen voorwaarden worden verbonden. In beide gevallen kan het aanbod niet worden ingetrokken en blijft het van kracht totdat de tegenstander het aanneemt, het mondeling afwijst, het afwijst door een stuk aan te raken met de bedoeling er een zet mee te doen of het te slaan, of de partij op andere wijze is beëindigd.

b. Een remiseaanbod dient door elke speler op zijn notatieformulier te worden aangegeven met een teken (zie aanhangsel E13).

c. Een remiseclaim overeenkomstig de artikelen 9.2, 9.3 of 10.2 wordt als een remiseaanbod beschouwd.

9.2 De partij is remise, als een aan zet zijnde speler terecht claimt dat dezelfde stelling voor minstens de derde keer (niet noodzakelijkerwijs door opeenvolgende herhaling van zetten)

a. tot stand gaat komen, als hij eerst zijn zet op zijn notatieformulier noteert en de arbiter meedeelt dat hij deze zet gaat spelen, of

b. zojuist tot stand is gekomen, en de speler die remise claimt aan zet is.

Stellingen bedoeld onder (a) en (b) worden geacht dezelfde te zijn, als dezelfde speler aan zet is, stukken van dezelfde soort en kleur dezelfde velden bezetten, en de zetmogelijkheden van alle stukken van beide spelers dezelfde zijn.

Stellingen zijn niet dezelfde als een pion die en passant had kunnen worden geslagen niet langer op deze wijze kan worden geslagen of als het recht om te rokeren, tijdelijk of blijvend is veranderd.

9.3 De partij is remise, als een aan zet zijnde speler terecht claimt dat

a. er met de door hem op het notatieformulier genoteerde en aan de arbiter meegedeelde zet de situatie is bereikt, dat er met de laatste 50 opeenvolgende zetten van beide spelers geen pion is verzet en niets is geslagen, of

b. er met de laatste 50 opeenvolgende zetten van beide spelers geen pion is verzet en niets is geslagen.

9.4 Als een speler een zet doet zonder remise te hebben geclaimd, dan verliest hij bij deze zet het recht om op grond van artikel 9.2 of 9.3 te claimen.

9.5 Als een speler remise claimt op grond van artikel 9.2 of 9.3, dan zet hij onmiddellijk beide klokken stil. Hij mag zijn claim niet intrekken.

a. Als blijkt dat de claim terecht is, dan is de partij onmiddellijk remise.

b. Als blijkt dat de claim onterecht is, dan moet de arbiter drie minuten toevoegen aan de bedenktijd van de tegenstander. Daarnaast dient de arbiter wanneer de claimende speler meer dan twee minuten op zijn klok heeft, de helft van de resterende tijd van de claimende speler af te trekken tot een maximum van drie minuten. Als de claimende speler meer dan een minuut maar minder dan twee minuten over heeft, wordt zijn resterende tijd een minuut. Als de claimende speler minder dan een minuut heeft, dient de arbiter de klok van de claimende speler niet te corrigeren. Daarna gaat de partij verder en moet de meegedeelde zet worden gedaan.

9.6 De partij is remise als een stelling is bereikt waarin mat niet mogelijk is door welke reeks reglementaire zetten dan ook, zelfs bij het slechtst mogelijke tegenspel. Dit beëindigt de partij onmiddellijk, mits de zet waardoor deze stelling tot stand kwam reglementair was.

Uit Artikel 10: Versneld beëindigen

10.1 “Versneld beëindigen” betreft de periode van een partij waarin alle resterende zetten moeten worden gedaan in een begrensde bedenktijd

10.2 Als de aan zet zijnde speler minder dan 2 minuten op zijn klok over heeft, dan mag hij remise claimen voor zijn vlag valt. Hij moet de klokken stilzetten en de arbiter waarschuwen.

a. Als de arbiter er mee instemt dat de tegenstander geen poging doet de partij op een normale manier te winnen, of dat het niet mogelijk is om op een normale manier te winnen, dan moet hij de partij remise verklaren. Anders moet hij zijn beslissing uitstellen of de claim afwijzen.

b. Als de arbiter zijn beslissing uitstelt, dan kan aan de tegenstander 2 minuten extra bedenktijd worden toegewezen en gaat de partij verder in aanwezigheid van een arbiter, indien mogelijk. De arbiter dient de uitslag mee te delen. Dit kan zowel later in de partij of nadat er een vlag is gevallen. Hij zal de partij remise verklaren als hij er mee instemt dat het niet mogelijk is de slotstelling op een normale manier te winnen, of dat de tegenstander niet voldoende geprobeerd heeft op een normale manier te winnen.

c. Als de arbiter de claim heeft afgewezen krijgt de tegenstander twee minuten extra bedenktijd toegewezen.

d. De beslissing van de arbiter inzake de artikelen 10.2 a, b en c is definitief.

Uit Artikel 12: Het gedrag van de spelers

12.3 Het notatieformulier mag alleen worden gebruikt om de zetten, de kloktijden, de remise-aanbiedingen, zaken betreffende een claim en andere relevante gegevens te noteren.

12.4 Spelers die hun partij hebben beëindigd, worden als toeschouwers beschouwd.

12.8 Wanneer een speler herhaaldelijk weigert zich aan de Regels voor het Schaakspel te houden, wordt hij bestraft met het verlies van de partij. De score van de tegenstander moet door de arbiter worden vastgesteld.

12.9 Als beide spelers schuldig zijn volgens artikel 12.8, dan moet de partij voor beide spelers verloren worden verklaard.

Complete FIDE regels voor het Schaakspel

Ontleend aan de site van de KNSB

RUBRIEK SCHAAKRECHT

Graag wil ik wijzen op de voortreffelijke rubriek Schaakrecht die op de site van Schaakvereniging Botwinnik (Zoetermeer) wordt onderhouden door Pieter de Groot.

Er staan nu ook enkele voorbeelden van conflictsituaties die ontstaan zijn rond dubieuze remisevoorstellen.

botwinnik/schaakrecht

www.tomsschaakboeken.nl